Kolendra Siewna

Kolendra Siewna (Coriandrum sativum L.)

Coriandrum_sativum

Kolendra znana jest nam jako przyprawa. Zarówno owoce/nasiona jak i liście wykorzystywane są do nadania potrawom oryginalnego smaku. Surowcem leczniczym wykorzystywanym w medycynie naturalnej są owoce kolendy – Fructus Coriandri, które zawierają olejek eteryczny. Przetwory z kolendry mają właściwości wiatropędne, żółciopędne, polepszają trawienie i przyswajanie pokarmów. Stosuje się je w lecznictwie jako składnik prepatarów i mieszanek ziołowych, które podawane są przy chorobach układu pokarmowego. Zewnętrznie stosuje się olejek kolendrowy w preparatach do płukania jamy ustnej i gardła, niektórych chorobach skórnych na tle bakteryjnym i grzybowym oraz trudno gojących się ranach i oparzeniach.

Owoce kolendry zawierają odporny na temeraturę czynnik przeciwwitaminowy (anty B1), co przy długotrwałym stosowaniu powoduje zubożenie oranizmu w witamine B1. Dlatego należy stosować ją rozważnie i nie przesadzać.

Napar kolendrowy:

1 łyżeczkę rozgniecionych owoców kolendry zalać 1 szklanką wrzącej wody. Pozostawic pod przykryciem na 30 min. Odstawić do przesygnięcia na kolejne 15 minut i przecedzić. Pić 1/2 szklanki 2-3 razy dziennie przed jedzeniem jako środek wiatropędny, regulujący trawienie, lekko uspokajający i rozkurczowy oraz zwiększający wydzielanie soku żołądkowego.

Zioła wiatropędne:

Zmieszać po 10g owoców kolendy, owoców kopru włoskiego, owoców anyżu i owoców kminku. Nieco rozgnieść jedną bądź półtora łyżeczki mieszanki i wsypać do termosu. Zalać 1 szklanką wrzącej wody i zamknąć termos. Po godzinie przecedzić. Pic 2 razy dziennie po pół szklanki przed jedzeniem.

Reklamy

Kminek Zwyczajny

Kminek Zwyczajny (Carum carvi L.)

kminek

Kminek zwyczajny jest nam znany przedewszystkim jako przyprawa. Surowcem który wykorzystywany jest to celów leczniczych są owoce kminku – Fructus Carvi, a przez destylację z parą wodną otrzymuje się olejek kminkowy – Oleum Calvi. Owoce kminku działają korzystnie na przewód pokarmowy, drogi żółciowe, wątrobę, nerki i skórę.  Poza tym kminek wzmaga wydzielanie soku żołądkowego, poprawia apetyt i jest też środkiem wiatropędnym, ułatwiającym bezbolesne oddawanie gazów. Polecany jest dlatego przy wzdęciach, nieprzyjemnym odbijaniu i bólach brzucha. Olejek kminkowy stosuje się doustnie jedynie jako składnik niektorych specyfików, natomiast zewnętrznie stosowany jest przy powierzchniowych zakażeniach bakteryjnych, grzybiczych i pasożytniczych (świerzb).

kminek

Syrop kminkowy dla dzieci i dorosłych

Zmiksować starannie 1 łyżkę stołową owoców kminku w szklance gorącej wody, pozostawic pod przykryciem przez 20 minut i przecedzić. Dodać ewentualne miodu do smaku i podawać po 1 łyżeczce kilkakrotnie w ciągu dnia po jedzeniu jako środek wiatropedny.

Krem/smarowidło przeciw świerzbowcą

Rozpuścić 10 g olejku kminkowego i 5 g olejku tymiankowego w 15 ml spirytusu 95-procentowego. Zmieszać z 150 g oleju bazowego (np. olej rycynowy lub inny olej roślinny). Stosować do smarowania skóry przeciw świerzbowcom u ludzi i zwierząt domowych. Przechowywać w lodówce.

Rumianek pospolity

Rumianek pospolity (Matricaria chamomilla)

Rumianek jest jednorczną silnie aromatyczną rośliną. Kwitnie od maja do lipca. Do celów leczniczych zbiera się koszyczki (kwiaty) z możliwie najkrótszą szypułką.  Kwiaty zawierają olejek eteryczny, flawoniody, związki kumarynowe, śluz, cholinę, karotenoidy i sole mineralne. Dzięki zawartości rozpuszczalnego olejku eterycznego wyciągi z rumianku działają przeciwzapalnie na błony śluzowe i skórę. Najbardziej czynnymi związkami są α-bisabolol i spiroeter, a w mniejszym stopniu chamazulen, któremu przypisuje się działanie przeciwalergiczne. Flawonoidy oraz związki kumarynowe zawarte w kwiatach rumianku działają rozkurczowo na mięśnie gładnie jelit. Dzięki temu rumianek przywraca prawidłowe ruchy perystaltyczne, zapobiega wzdęciom i jest skutecznym środkiem wiatropędnym. Działa też słabo żółciopędnie i uspokajająco.

Napar z kwiatów rumianku

1-2 łyżki kwiatów zalać 2 szklankami wrzącej wody i trzymać pod przykryciem przez 15 minut. Przecedzić  i pić po 1/2 szklanki 3 razy dziennie między posiłkami w stanach zapalnych przewodu pokarmowego jako środek  rozkurczowy i wiatropędny. ten sam napar można stosować zewnętrznie do płukania jamy ustnej, okładów i przymoczek.

Maść rumiankowa

250 gram oleju kokosowego nalezy rozpuścić  w rondelku, dodać 4 garście koszyczków rumianku, mocno podgrzać i zostawić na 24 godziny. Następnie lekko podgrzać i przcisnąć przez lnianą ściereczkę. Dobrze wymieszać i przełożyć do czystych słoiczków. Stosować zewnętrznie przy oparzeniach, zadrapaniach i zapaleniach skóry.

 

Kurkuma czyli Ostryż długi

Curcuma longa L.

Ostryż długi jest tropikalną byliną do 1,5 m wysoką, należącą do rodziny Imbirowatych. Roślina ta ma charakterystyczne bulwiaste kłącze główne oraz liczne zgrubiałe kłącza potomne. Z  kłacza wyrasta pęd kwiatowy oraz obejmujace go lancetowate liście. Jako przyprawę oraz co celów leczniczych wykorzystuje się kłącza które zawierają do 5% mieszaniny żółtych barwników, zwanych kurkuminoidami, ponadto do 5% olejku eterycznego o intensywnym zapachu, dużo skrobi, do 6% tłuszczu i tyle samo soli mineralnych.

Kłącza ostryżu działają żółciotwórczo, rozkurczowo, bakteriobójczo i przeciwzapalnie.  Zdobyły wielkie uznanie ludów Dalekiego Wschodu jako przyprawa i lek. Dzięki zawartości kurkuminy(która jest silnym antyoksydantem) pobudzają wątrobę do zwiększonego wytwarzania żółci, ułatwiają jej przepływ w przewodach żółciowych, przywracają naturalna kurczliwość pęcherzyka żółciowego.  Ostryż oraz jego alkoholowe wyciągi stosuje się w stanach zapalnych dróg żółciowych, kamicy żółciowej, niewydolności wątroby, zaburzeniach trawiennych, zastoju żółci w skutek atonii pęcherzyka żółciowego oraz w dolegliwościach po zabiegach chirurgicznych na drogach żółciowych.

Sheril Daniel zrobił badania dotyczace kurkuminy, jednej z trzech przeciwzapalnych substancji, które występują w kurkumie. Zauważył, że kurkumina chroni mózg przed uszkodzeniem spowodowanym przez cyjanek, ołów i kadm. Wiąże się z tymi toksycznymi związkami, zanim spowodują one szkody w mózgu.

Kurkuma jest popularną przyprawą w kuchni indyjskiej. Wchodzi w skład słynnej przyprawy curry. Wykorzystywana jest również jako barwnik do farbowania tkanin.

Kurkuma jest także badana w kierunku leczczenia choroby Alzheimera.
Zachorowanie na chorobę Alzheimera wsród dorosłych w Indiach w wieku 70-79 lat jest najmniejsze na całym świecie.

Pozatym kurkuma ma odczyn średnio zasadowy,  Ph pomiędzy 7,4 a 8,6.

Chaber Bławatek

Chaber bławatek (Centaurea cyanus)

Do celów leczniczych wykorzystuje się  kwiat chabru bławatka – Flos Cyani. Należy go przechowywać w szczelnym opakowaniu w miejscach suchych i zacienionych, gdyż w przciwnym razie szybko traci barwę i działanie lecznicze. Kwiaty chabru zawierają glikozydy antocyjanowe(np. cyjaninę – do 0,7% i pelargonidyne), ponadto  flawonoidy, związek goryczowy centaurynę, heterozyd cichorynę oraz sole mineralne obfitujące w mangan. Wodne wyciągi z kwiatów chabru wywierają dość silne działanie moczopędne. Wykazują również  łagodne działanie żółciopędne oraz przeciwzapalne i przeciwbakteryjne, wykorzystywane w niektórych chorobach oczu.

Napary z kwiatw chabru stosuje się doustnie w przwlekłych, mało nasilonych chorobach nerek, połączonym ze skąpym wydalaniem moczu oraz obrzękach spowodowanych zatrzymaniem wody i soli w ustroju. Pomocniczo w stanach zapalnych kłębków i miedniczek nerkowych, a także w kamicy nerkowej. Natomaist wraz z innymi ziołami również w niedostatecznym przepływie żółci do dwunastnicy. Zewnętrznie stosuje się napar z kwiatów chabru w postaci przymoczek w zapaleniu brzegów powiek oraz spojówek, a także w nadwrażliwości na intensywne promieniowanie słoneczne. Ponadto do zmywania owłosionej skóry głowy w łupieżu i grzybicy.

Napar z chabru:

1 łyżkę kwiatów chabru zalać 1 szklanką wrzącej wody i naparzać 15 min pod przyryciem. Odstawić na 15 min i przecedzić. Pić 2 razy dziennie po pół szklanki między posiłkami jako środek maczopędny w chorobach zapalnych nerek.  Ten sam napar można stosować zewnętrznie do przymoczek na oczy i zmywania głowy.

Napar na oczy:

Zmieszać 4 łyzki kwiatów chabru, 3 łyżki ziela świetlika i 2 łyżki kwiatów rumianku.  Zalać 2 łyżki miesznki 1 szklanką wrzącej wody i naparzac pod przykryciem 15 min. Odstawic na 15 min i przecedzić. Przykładać ciepłe przymoczki  na oczy w stanach zapalnych kilkakrotnie w ciągu dnia.

Babka Lancetowata

Babka lancetowata ( Plantago lanceolata)

Do celów leczniczych wykorzystuje się w pełni wykształcone liście babki lancetowatej. Równorzędnego surowca dostarcza Babka Zwyczajna ( Plantago maior). W liściach występuje glikozyd aukubina, flawonoidy, garbniki, kwasy organiczne, związki śluzowe, pektyny i sole mineralne, a wśród nich krzemionka i sole cynku. Przetwory z liści baki lancetowatej i zwyczajnej działają przeciwzapalnie na błony śluzowe jamy ustnej i gardła oraz przewodu pokarmowego. Zmniejszają przekrwienie błon śluzowych oraz nadmierna przepuszczalność włosowatych naczyń krwionośnych. Ponadto działają bakteriostatycznie. Obserwuje się również nieznaczne działanie wykrztuśne i rozkurczowe na mięśnie gładkie górnych dróg oddechowych. Odwary działają też nieco ściągająco i słabo moczopędnie. Sok ze świeżych liści babki lancetowatej lub zwyczajnej albo odwar z liści wysuszonych przyspiesza gojenie ran i regeneracje nasórka (w formie okładów na uszkodzenia skóry róznego rodzaju).

Odwar z liści babki:

1 łyżke liści babki zalać 1,5 szklanki ciepłej wody i ogrzewać do wrzenia. Gotować łagodnie pod przykryciem 5 min. Odstawić na 10-15 min i przecedzić. Pić 2-3 razy dziennie po pół szklanki w nieżycie jelit i biegunce. Ten sam odwar mozna stosować zwenętrznie do  płukań, okładów i przemywań. Do oczu rozcieńczyć wodą w proporcji 1:1.

Zioła przeciwbiegunkowe:

Zmieszać po 15 gram liści babki, kwiatów rumianku, kory dębowej, owoców borówki czarnej i ziela rdestu ptasiego oraz po 10 gram kłącza pięciornika i porostu islandzkigo. Zalać 1 łyżkę ziół 1 szklanką ciepłej wody. Ogrzewać do wrzenia i gotować łagodnie pod przykryciem 3-5 min. Odstawić na 15 min i przecedzić. Pić 2-3 razy dziennie przed jedzeniem 1 szklankę jako środek przeciwzapalny, przeciwbólowy, osłaniający oraz przeciwbiegunkowy.

Bez Czarny

Bez czarny ( Sambucus nigra)

Do celów leczniczych wykorzystuke się kwiat bzu czarnego – Flos sambuci oraz owoc bzu czarnego – Fructus Sambuci.

W kwiatach bzu występują flawonoidy (np. rutyna, kwercetyna, astragalina i izokwercetyna), kwasy wielofenolowe (np. kawowy i chlorogenowy), kwasy organiczne (np. walerianowy i ferulowy), garbniki, olejek eteryczny i sole mineralne. Kwiaty bzu czarnego działają napotnie oraz wykazują słabe działanie moczopędne, które przypisuje się obecności flawonoidów. Związki te uszczelniają ściany naczyń włosowatych i jednocześnie zwiększają ich elastyczność. Odwary z kwiatów bzu czarnego stosuje się wewnętrznie jako srodek napotny w chorobach z podwyższoną temperaturą, także jako uzupełniający lek moczopędny oraz w chorobach przebiegających ze zwięszeniem przepuszczalności włosowatych naczyń krwionośnych. Zewnętrznie służą do płukania w anginie oraz w zapaleniu jamy ustnej i gardła, a także do okładów w zapaleniu spojówek i brzegów powiek. Czasem wykorzystuje się je do kąpieli kosmetycznych.

Odwar z kwiatów bzu czarnego:

1- 1,5 łyżki kwiatów zalać 1 szklanką zimnej wody i ogrzewać do wrzenia. Gotować łagodnie pod przykryciem 3 minuty. Odstawić na 15 minut i przecedzić. Pić po pół szklanki 2-3 razy dziennie między posiłkami jako środek moczopędny. Jako środek napotny i przeciwgorączkowy wypić wieczorem po posiłku szklankę odwaru z dodatkiem 1 lub 2 łyżek syropu malinowego.

Zioła moczopędne z kwiatem bzu:

Zmieszać po 20g kwiatów bzu czarnego, kwiatów wiązówki błotnej, liści brzozy, ziela nawłoci i ziela połonicznika. Zalać 3 łyżki mieszanki 3,5 szklanki  gorącej wody i ogrzewać do wrzenia. Gotować łgodnie pod przykryciem 3-5 minut. Odstawić na 10-15 minut i przecedzić. Pić po niecałej szklance  3-4 razy dziennie między posiłkami jako środek moczopędny.

W owocach bzu czarnego znajduje się około 20% cukrów redukujących i 3,5% pektyn, około 3% garbników, zespół 3 barwników antycyjanowych, kwasy wielofenolowe, kwasy organiczne, jak jabłkowy, askorbowy (witamina C), witaminy z grupy B, karotenoidy oraz sole mineralne. Owoce bzu czarnego podaje się doustnie jako środek odtruwający i ułatwiający usuwanie z organizmu szkodliwych produktów przemiany materii, zwłaszcza w chorobie gośćcowej, chorobach zakaźnych i niektórych schorzeniach, skórnych, równiez jako wspomagający środek przeciwbólowy. W połączeniu z innymi surowcami zielarskimi owoc bzu stanowi łagodny środek przeczyszczający.

Odwar z owoców bzu czarnego:

1-2 łyzki owoców zalać 1 szklanką zimnej wody. Ogrzewać do wrzenia i gotowac powoli pod przykryciem 5 minut. Odstawic na 15 minut i przecedzić. Pić 1/3 szklanki 2-4 razy dziennie między posiłkami jako środek moczopędny lub pół szklanki po jedzeniu jako środek pezciwbólowy i ułatwiający wypróżnienie. Działanie przeciwbólowe można zwiększyć, dodając 1-2 łyżki soku z owoców bzu czarnego. W przypadku nerwobólu lub migreny sporządzić odwar z 4 łyżek owoców w 1,5 szklanki wody i wypić w ciągu dnia w 2-3 porcjach.